Zorgondersteuning vzw blogt: “Zijn Zweedse balletjes Lean?”

Zijn Zweedse balletjes Lean?
door Hans Crampe

Op 27 januari overleed Ingvar Kamprad, de oprichter van de IKEA. Ongetwijfeld ben je al eens in de IKEA geweest? Een absolute aanrader als je inzicht wil krijgen in een aantal LEAN-principes. Je ervaart er LEAN in levende lijve.

Zo is IKEA meester in het wegwerken van verspillingen. Transport van materialen beperken ze tot een minimum. Hun oplossing is geniaal in al zijn eenvoud. De medewerkers van de IKEA verplaatsen zich niet vaak. De klant doet alle transport! Hoe doen ze dit?

Na lang aandringen is het zo ver. Vrouwlief heeft je overtuigd om eindelijk toch eens werk te maken van de slaapkamer van één van de kinderen. Er moet een grote nieuwe kleerkast komen. Een model met drie deuren, een spiegel en een viertal laden. En daar sta je dan in de showroom van IKEA. Je slentert rond en je beoordeelt met het gezin de ene kast na de andere.

Plots hebben ze het exemplaar van hun dromen gevonden. Je noteert netjes het codenummer van de kast met bijpassende kleur in de eerste kolom van een intern bestelformuliertje dat je doorheen de volledige winkel terugvindt.  Je krijgt er trouwens een gratis potloodje bovenop!  Ernaast noteer je de exacte locatie waar je het meubel straks kunt terugvinden in het magazijn. Nadat je gewinkeld hebt, zoek je de correcte locatie aan de hand van je zelf ingevuld intern bestelformuliertje. Met wat geluk krijg je de kast op je winkelkar. Je bent verbaasd en twijfelt even of alles echt wel in die ene doos zit. De verkoper knikt zelfverzekerd. Alles zit netjes dicht bij elkaar want lucht verplaatsen en stockeren, ja dat heeft geen zin…

Nu nog afrekenen aan de kassa. Je betaalt aan een Self scan kassa en je kun er ook zelf je parkeerticket valideren. Nu het spannendste moment eraan komt. Krijg ik alles in de auto? Gelukkig lukt het net. Indien het niet zou lukken zijn er touwtjes ter beschikking of kan je een bestelwagen huren. Na een ergonomisch erg ongemakkelijke rit naar huis sleur je de ingepakte kast naar boven. De verpakking wordt geopend. Verschillende soorten erg op elkaar lijkende vijzen, moeren, planken maken hun opwachting. Je neemt er de handleiding bij. Een gebruiksaanwijzing met tekeningen helpt je doorheen het montageproces. Opvallend is dat op de tekeningen alleen maar mannen staan afgebeeld. Als ik er mijn echtgenote, een feministe, op attent maak, is dit blijkbaar toch niet zo’n issue. Vier uur later is de kast klaar.

De klant doet alles zelf en toch is de klant tevreden. Hoe doen ze dit? Ze passen twee belangrijke LEAN-principes toe. IKEA weet perfect wat voor de klant belangrijk is. Ze weten dat klanten ruime parkeerplaatsen willen. Ze weten dat de meesten mensen er niet aan denken om een potlood of een meetlatje mee te brengen. Je krijgt ze gratis.  Als je autokoffer niet dicht kan krijg je gratis touwtjes Er zijn meestal geen levertermijnen. Je neemt de kast zo mee. IKEA weet dat winkelen met kinderen vervelend is. Ze hebben het omgedraaid. Met een mooi uitgebouwde indoor speeltuin is het voor de kinderen zelfs een feest. Meer nog, de kinderen vragen zelf om naar de IKEA te gaan. Eerst willen ze naar de speeltuin en dan nog Zweedse balletjes eten in het restaurant.  Tegen erg scherpe prijzen kan je een maaltijd benutten. En net na de kassa kun je zo goedkoop eten dat je het zelf niet begrijpt. Deze service is trouwens ook verlieslatend maar het laatste klantencontact is zo belangrijk.  Moe van het spelen of het winkelen en met gevulde maag gaat het gezin dan tevreden naar huis.

Maar dan ga je de winkel uit en moet de kast nog gemonteerd worden.  Ook dan blijft de klant tevreden. Hoe komt dit? Dan treedt het IKEA-effect op. De handige én onhandige Harry’s die erin slagen om zelf een meubelstuk in elkaar te knutselen, zijn daar bijzonder trots op. Daardoor hechten ze meer waarde toe aan de kast. Waar je zelf aan hebt meegewerkt waardeer je hoger. Ook dat is een basisprincipe van LEAN.  Geef je medewerkers de vrijheid en de verantwoordelijkheid om projecten te dragen. Ze zullen er trots op zijn. Ze zullen die extra stap zetten die jij anders in het weekend moet zetten. En dan kun jij in de vrijgekomen tijd naar de IKEA, Zweedse balletjes gaan eten.

Hans Crampe

Nieuwsbrief

Schrijf je in op onze nieuwsbrief om de meest intressante artikelen en updates toegestuurd te krijgen.

Scroll to Top